Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar bilhassa tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Burada tadımda no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo nasıl içilir benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte ağıza gelen tat ne kadar net ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım sonraki tüm yorumları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu o anda kaydetmek iyi olur, çünkü bellek kısa sürede kaybolur. Her çubuğu iki kez denemek hatayı azaltır zira gürültülü yerlerde hafif notalar kolayca kaçırılır. Yoğunluk kendi başına iyilik ölçüsü değildir; sadece şiddeti anlatır. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek ve kriterleri önceden netleştirmek en doğru yol olur. Ölçüt netleşince her puro aynı cetvelle tartılır ve yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım sırasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda kalırsa dikkat artar.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek seferde ölçmek doğru olmaz ayrıca baştan acele edip sonuç çıkarmak sık görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde tat genellikle yumuşak ama temiz başlar elbette bu düzen her üründe birebir tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos yoğunluğu nasıl gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer zira asıl tat genellikle burada gizlidir. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla yükselir ama tonlar koyulaşır hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten edinilen izlenim eksik olur. Petit churchills yoğunluğu nasıl benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş gelir gerçekten bu sebeple yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık arttığından sertçe tonlar öne çıkabilir nitekim ısınmış tütün asıl tadını ancak orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir puan vermek daha adil sonuç verir. Bölümlerin sınırı çoğu zaman net değildir, o nedenle yaklaşık olarak üçe ayırmak yeterlidir. Değişimleri fark etmek adına nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Çok sık çekmek ısıyı yükseltir ve tadı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu sayıya dökmek öznel izlenimi daha okunur kılar mutlaka sabit aydınlatma ve sessiz bir ortam seçilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu kişi için işe yarar bu da değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı kılar. Bir belli belirsiz aromayı, beş ise ağızda uzun süre kalan güçlü aromayı anlatır böylece odak bölünmez ve not doğruluğu artar. On beş dakikalık puro benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük puanlarda yer alır hem de sonradan bakıldığında neyi kastettiğiniz kolayca anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer gibi aynı boydaki bir kutu de tatlı tonları yüzünden yakın bir not çıkarabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu vermeden önce en az üç çekiş yapmak gerekir diğer taraftan yarım notlar vermek gereksiz bir yük yaratır. Ölçeği her seferinde değiştirmemek karşılaştırmayı güvenilir yapar. Skalanın ortası genellikle tercih edilen puandır, zira ılımlı çubuklar büyük kısmını oluşturur. Uç noktalardaki notlar yalnızca belirgin durumlarda verilmelidir. Böylece kayıtlar ayırt edici olur.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çubuğun kalınlığı, yanışın hızını ve aroma gücünü belirgin biçimde etkiler bu nedenle kül çizgisinin eşit gitmesini de gözlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla baharatlı tonlar çabuk belirir gerçekten ince çubuklarda sıcaklık birikimi belirgin biçimde çabuktur. Petit royales aroma profili benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu hemen fark edersiniz yanma temposu ise tadı doğrudan etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı çubuklarda duman daha serin akar ve aromalar daha geç açılır hem de bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu dengesizse not bölümüne yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha ayrıntılı yapar fakat gücünü düşürmez tersine kalın çubukta ısı daha uzun bir süreye yayılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Değişik çaplarda iki çubuğu aynı oturumda tadarken ilk olarak inceyi sonra kalını seçmek iyi olur. Bu şekilde güçlü tat ince olanın izlenimini bastırmaz. İkisi arasındaki bekleme zamanı en az otuz dakika olmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki his ve burnun yakaladığı aroma hâlbuki ikisi karşılıklı tamamlar ama aynı şey değildir. Gücü dikkatle yorumlamak adına bu iki kanalı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta küçük gelse de yorumları oldukça etkiler. Nefesi ağızdan verirken burun yoluyla hafifçe bırakmak retrohale denemesidir örneğin hafif bir soluk kokuyu çok zengin gösterir. Short churchills benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle koku tarafını belirgin verir ayrıca burun tıkalıyken yapılan tadımlar güvenilir olmaz. Short sports tadım notları benzeri ince bir çubuk de kuru notayı daha hızlı bırakır sert bir nefes ise narin notaları örter. Güç dilde düşük fakat koku tarafında yüksek çıkabilir benzer biçimde ağır bir yemekten hemen sonra algı azalır. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayırmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan tadımcılar için ilk adımda koku yoluyla algılanan notalara odaklanmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça damak kısmı da ayrıntı göstermeye başlar. Değişik kokuları isimlendirmeyi denemek hafızayı keskinleştirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan zayıf algılanır üstelik öğün arasında deneme yapacaksanız bu ayrıntı daha da değer kazanır. Bu yüzden her denemeden sonra ılık su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü görmenizi sağlar. Wide churchills neye benzer benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda daha uygundur çünkü doymuş bir ağız en belirgin aromayı bile silik hissettirir. Şekersiz kahve kakao notalarını öne çıkarır, şekerli içecek ise onları gölgeler üstelik çok soğuk içecekler damağı duyarsızlaştırır hem de tat hissini düşürür. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri su ile daha net görünür bu yüzden temizlik adımı atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her tadımda sabit tutmak karşılaştırmayı korur gerçekten tatlı içecekten hemen sonra baharatlı notalar gerçekte olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra tadım yapmak önerilmez. Kahve ve su dışında sade çay de kullanılabilir; asıl mesele seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız temizlendikten sonra iki üç dakika beklemek faydalıdır. Hızlıca girişilen tadım çoğunlukla eksik kalır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Sigarillo formatında yanış hızlı olduğundan aroma dalgalanması daha az bir alanda yaşanır ayrıca başlangıç notu bu boylarda hızla kaybolabilir. Bu yüzden başlangıç ve son çekişler arasındaki farkı görmek özen ister bu yüzden kısa bir ölçü uzun bir puroya oranla daha sabırlı izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece yoğunluğu gözlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin payı daha fazladır. 20 mini sigarillo nasıl içilir gibi mini ölçü ise kakao tonunu hızla ortaya koyup sona erer çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Kısa çubuklarda iki adet tadmak tek çubuktan daha sağlam izlenim verir bu sebeple sakin ve dengeli çekiş önerilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk notu oluşturur bu nedenle not almayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra yapmak kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca kaydetmek yararlıdır. Ölçü küçüldükçe tat katmanı azalır, fakat yoğunluk hissi korunabilir. Bu yüzden sigarillo değerlendirmelerini büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı sayfa kullanmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir tadım aroma gücü hakkında güvenilir bir fikir vermez demek ki her tadım önceki denemenin üzerine inşa edilir. Günün yorgunluğu, ortam ile saat izlenimi değiştirir bu alışkanlık birkaç denemeden sonra gözle görülür fayda verir. Dolayısıyla basit bir tadım defteri açmak fayda sağlar yoksa benzer notalar her seferinde yeniden öğrenilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir notası değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa geri dönüp bakmak ilerlemeyi görmenizi sağlar. San cristobal bastiones puro gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar sabit kaldığını gösterir bu durum boşa emeğe yol açar. Saat, çubuk adı ile not tabloya girilmelidir nitekim ilk notlar ileride açıldığında ilginç sapmalar gösterir. Puanlar birbirinden iki basamaktan fazla fark varsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçeğiniz oturur. Kayıtta kısa cümleler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Örneğin ikinci evre belirgin sedir tonu gibi bir kayıt yeterli olur. İleride bakıldığında net kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, dumanın damaktaki dokusunu anlatır; yoğunluk de tatların şiddetidir çünkü bu iki ölçüt aynı doğrultuda ilerleme göstermek mecburiyetinde olmaz. Bu iki kavram çoğu zaman birbirinin yerine anılır, oysa ayrı değerlendirilir bu ikisini ayrı düşünmek nihayetinde daha gerçekçi bir yorum doğurur. Küçük boy yumuşak puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sütlü kahve tonunu net verebilir mesela ağır bir içim sönük bir aromayla birleşebilir. La cabaña benzeri dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem tonunu güçlü taşır üstelik dolgun bir içim aromasız de olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk güçlü aroma sunabilir aksi durum de geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not tutmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakarak aroma gücünü hesaplamak yanlış sonuç verir. Birbirine yakın dolgunlukta iki ürün içinde yoğunluk ayrımı aramak hassas bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ile düzenli kayıt almayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kendi damak zevkiniz olacaktır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, yoğunluk izlenimini en az çubuğun kendisi kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme koşulları sabitlemekle başlar. Nemi düşük bir havada tütün hızlı yanar ve keskin notalar öne geçer bu sebeple oda koşullarını de deftere eklemek yararlıdır. Aşırı nemli havada ise çekiş tıkanır ve lezzet bastırılır ısı de tütünün yanma hızını değiştiren başka bir değişkendir. La prado aroma profili gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu nemi hesaba katmak yararlıdır yoksa farklı günlerde çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. San cristobal magnífico puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse ayrım daha doğru görülür değerlendirme günü seçerken bu etkeni unutmayın. Havalandırma ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, parfüm de algıyı bozar oysa asıl etken çoğu zaman odadaki hava ya da koku çıkar. Değerlendirmeyi hep aynı odada yapmak en güvenilir yöntemdir. Havasız bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin tadı hatalı algılanabilir. Pencere açıklığı bırakmak genellikle işe yarar. Hava akımı fazla güçlüyse yanış yapısı bozulur.